أبو ريحان البيروني ( مترجم : باقر مظفرزاده )
416
الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى )
277 . جوز هندى 1 - نارگيل اين نارجيل است . ( 1 ) . Cocos nucifera L . ؛ سراپيون ، 398 ؛ ابن سينا ، 146 ؛ ميمون ، 82 و 257 . 278 . جوز رومى 1 - سپيدار ، كبوده آن را اكيروس 2 مىنامند ؛ صمغش به شدت گرم مىكند و اين ايلاقطرن 3 است . مىگويند كه اين درختى است كه پشه از آن پديد مىآيد . 4 ( 1 ) . ديوسكوريد ، I ، 89 ؛ سراپيون ، 254 ؛ ميمون ، 199 ؛ بيطار ، 725 ؛ Lane ، 666 ؛ I , Dozy ، 334 : حور رومى - populus nigra L . . خود بيرونى در جايى ديگر ( شمارهء 933 ) اشاره مىكند كه نوشتار درست اين واژه « حور » است نه « جوز » و در الجماهر ، 199 نيز همين را مىگويد ( در آنجا بهجاى « حور » اشتباها « حوز » نوشته شده است ) . ابن سينا نيز هر دو نوشتار نام اين گياه را جداگانه ( شمارههاى 147 و 260 ) مىآورد . ( 2 ) . نسخهء الف : اكبروس ، بايد خواند اكيروس - يونانى ، قس . ديوسكوريد ، I ، 89 . ( 3 ) . ايلاطتى ، بايد خواند ايلاقطرن - يونانى ( كافور ) . ( 4 ) . ترجمهء مستقيم « كه پشه به بار مىآورد » . متن اين عنوان اندكى تحريف شده است : يسمى اكبرس و صمغه اسخن و هو قيل ايلاطتى و هو شجرة يحمل البق . بايد خواند يسمى اكيروس و صمغه اسخن و هو ايلاقطرن و قيل هو شجرة تحمل البق . 279 . جوز زوان 1 اين علفى است كه براى قلاع 2 سودمند است . ( 1 ) . شلمك مستىآور - Lolium temulentum L . ؛ ديوسكوريد ، II ، 100 ؛ سراپيون ، 453 ؛ ميمون ، 143 . ( 2 ) . القلاع - آفت يا nome ، نك . ابن سينا ، I ، 537 . 280 . جوانسفرم 1 الرسائلى : اين شاهبابك يا شاهبانك 2 و در بعضى نسخهها شامامك 3 است . مىگويند كه برگهايش گرد است و به دور درخت صنوبر مىپيچد و همواره سبز مىماند . اين گفته بيشتر براى تعريف جمسفرم 4 مناسب است تا براى تعريف جوانسفرم .